Onderzoek: Amsterdam - Duisburg kansrijke route voor aanvoer van groene waterstof naar Europese industrie
RE-Chain-onderzoek brengt kansrijke routes voor import van groene waterstof naar Europa in kaart.
Amsterdam en Duisburg kunnen samen uitgroeien tot een belangrijke route voor de aanvoer van groene waterstof naar de Europese industrie. Dankzij hun strategische ligging, bestaande energie-infrastructuur en goede verbindingen via water, spoor, weg en toekomstige waterstofleidingen bieden beide havens goede voorwaarden om waterstof vanuit productielocaties wereldwijd naar industriële afnemers in Noordwest-Europa te brengen. Dat blijkt uit het RE-Chain-onderzoek van Fraunhofer UMSICHT, uitgevoerd in opdracht van Port of Amsterdam en Duisburger Hafen AG (duisport).
De studie laat zien dat internationale waterstofketens via Amsterdam en Duisburg technisch haalbaar zijn. Daarmee ontstaat een solide basis voor een betrouwbare, schaalbare en op termijn concurrerende aanvoer van groene waterstof naar de Europese industrie.
Europa werkt toe naar een klimaatneutrale economie. Daardoor zal de vraag naar groene waterstof de komende jaren sterk toenemen, vooral in sectoren waar verduurzaming lastig is, zoals de chemische industrie, staalproductie en andere energie-intensieve industrieën. Het onderzoek richtte zich op mogelijke aanvoerroutes tussen waterstofproductielocaties in Spanje en Oman en industriële afnemers in de Rijn-Ruhrregio via de havens van Amsterdam en Duisburg.
Eén route, meerdere vervoersmogelijkheden
De onderzoekers bekeken de volledige keten: van productie en zeetransport tot opslag, overslag en verdere distributie naar industriële gebruikers. Daarbij zijn zowel vloeibare waterstof (LH₂) als vloeibare organische waterstofdragers (LOHC) onderzocht als transportoptie. Beide blijken technisch geschikt voor grootschalig transport van waterstof.
Een belangrijke conclusie is dat waterstof via Amsterdam en Duisburg op verschillende manieren verder Europa in kan worden vervoerd. Binnenvaart, spoor, wegtransport en toekomstige waterstofleidingen vullen elkaar daarbij aan. Dat maakt de route flexibel en geschikt om mee te groeien met de toekomstige vraag naar waterstof.
Havens verbinden productie en gebruik van waterstof
Het onderzoek laat zien dat havens een steeds belangrijkere rol spelen in de energietransitie. Ze brengen internationale producenten van duurzame energie, opslaglocaties, infrastructuur en industriële afnemers bij elkaar. Daarmee vormen zij een belangrijke schakel tussen de productie van groene waterstof en het gebruik ervan in de industrie.
Ook blijkt uit de studie dat samenwerking tussen zeehavens, binnenhavens, producenten, logistieke partijen en industriële afnemers essentieel is om nieuwe internationale waterstofketens op te bouwen.
“Dankzij de intensieve samenwerking met onze strategische partners zien we de afgelopen jaren concrete vooruitgang in de ontwikkeling van internationale waterstofketens via onze haven. Deze studie bevestigd dat de corridor tussen Amsterdam en Duisburg essentieel is voor het realiseren van nieuwe importketens richting Europa. Naast de verdere ontwikkeling van infrastructuur en logistieke oplossingen, is het nu cruciaal om investeringszekerheid te creëren. Daarmee kunnen marktpartijen opschalen en de energietransitie in een hogere versnelling brengen.”, aldus Maurice Delattre, Regional Director Port of Amsterdam.
Tegelijkertijd wijst de studie op een belangrijke uitdaging. Hoewel de ontwikkeling van infrastructuur in volle gang is, zijn veel industriële afnemers nog terughoudend. De belangrijkste oorzaken zijn de huidige kosten van waterstof, de complexiteit van de transitie en onzekerheid over de toekomstige marktontwikkeling.
“De logistieke sector en havens hebben al vroeg ingezet op de ontwikkeling van nieuwe netwerken en logistieke oplossingen voor de groene economie van de toekomst. Deze studie laat zien dat veel van de benodigde bouwstenen daarvoor vandaag al aanwezig zijn en kunnen worden ingezet.”, aldus Johannes Eng, Duisburger Hafen AG.
Techniek is er, nu de markt nog
De vraag naar waterstof in de Rijn-Ruhrregio groeit naar verwachting van 870 tot 1.170 kiloton in 2030 tot 3.870 tot 5.370 kiloton in 2045. Meer dan 90 procent daarvan zal naar verwachting moeten worden geïmporteerd. De beschikbaarheid van voldoende infrastructuur is daarom cruciaal. Tegen die achtergrond investeren zowel Port of Amsterdam als duisport in waterstofterminals, opslagfaciliteiten en distributienetwerken.
Volgens de onderzoekers ligt de grootste uitdaging inmiddels niet meer bij de technologie. De volgende fase draait vooral om het creëren van voldoende vraag, langjarige afnamecontracten en investeringszekerheid in de gehele keten. Verdere samenwerking tussen industrie, logistieke partners, havens en overheden is daarbij van groot belang.
Kansrijke route vraagt om volgende stap
Het RE-Chain-onderzoek laat zien dat de route via Amsterdam en Duisburg technisch haalbaar is en kansen biedt voor grootschalige aanvoer van groene waterstof naar de Europese industrie. De benodigde infrastructuur wordt stap voor stap ontwikkeld. De grootste uitdaging ligt nu bij het creëren van voldoende vraag en investeringszekerheid, zodat nieuwe internationale waterstofketens daadwerkelijk kunnen opschalen.