Exploitatievergunning passagiersvaart

Wil je bedrijfsmatig passagiers in het havenwater van Amsterdam mogen vervoeren? Dan heb je in de toekomst een exploitatievergunning nodig als je met een gemotoriseerd passagiersvaartuig vaart.

Waarom een exploitatievergunning?

De afgelopen jaren is het aantal vaartuigen dat gebruik maakt van het Amsterdamse Havenwater toegenomen. Dit komt met name door het intensiever worden van de beroepsvaart en de toename van passagiersvaart. Dit heeft gevolgen voor de vlotheid en veiligheid op het Afgesloten- IJ  en de doorvaart van het scheepvaartverkeer. Daarnaast is de overlast toegenomen die omwonenden ondervinden van met name vaartuigen voor dagtochten.

Exploitatievergunning passagiersvaart

Om bedrijfsmatig passagiers te mogen vervoeren met een gemotoriseerd passagiersvaartuig in het Havenwater van Amsterdam heb je mogelijk media 2022 een exploitatievergunning nodig. Op die manier worden de vaarbewegingen op het water goed beheersbaar en waarborgen we het veilige en snelle vervoer van passagiers.

Wat verandert er?

Om het aantal vaarbewegingen te reguleren, heeft het college van burgemeester en wethouders van Amsterdam het voornemen een exploitatievergunningenstelsel in te voeren voor Havenwater. De wettelijke basis hiervoor is de Verordening op het Binnenwater 2010.

Houd er rekening mee dat deze heroverweging van het beleid tot gevolg kan hebben dat je in de toekomst een exploitatievergunning moet hebben voor het vervoeren van passagiers op het Havenwater.

Op basis van de Verordening op het Binnenwater 2010 is het verboden om met een bedrijfsvaartuig tegen betaling of andere vergoeding goederen of passagiers te vervoeren zonder een vergunning van het college. Deze vergunning wordt ook wel 'exploitatievergunning' genoemd.

De Verordening op het Binnenwater 2010 bevat het regelgevende kader voor de Amsterdamse wateren. Daarin staan ook algemene regels voor het varen op havenwater en is bepaald in welke gevallen bijvoorbeeld een vergunning is vereist voor een activiteit.

De verordening laat het voor een aantal specifiek omschreven onderwerpen aan het college van burgemeester en wethouders over om nadere invulling te geven aan die kaders of om aanvullende regels te stellen. Voor de haven zijn deze regels uitgewerkt in de Regeling op de haven 2021.

Voor wie gaat de vergunningplicht gelden?

Het uitgangspunt is dat alleen gemotoriseerde passagiersvaartuigen die een bedrijfsmatige op Amsterdam gerichte vaart in het Havenwater verzorgen, vergunningplichtig worden. Gemotoriseerde passagiersvaartuigen die een vergunningplicht hebben, zijn onder andere:

  • Vaartuigen voor dagtochten. Is er bij het aanbieden van vaartochten in deze categorie sprake van afmeren in Amsterdam? Dan is een exploitatievergunning vereist.
  • Lijndiensten en watertaxi’s. Bij het aanbieden van lijndiensten en watertaxi’s (het varen tussen vaste halteplaatsen volgens een vast patroon, of in een vast patroon volgens een vaste route) is sprake van aanmeren in Amsterdam. Een exploitatievergunning is dan vereist.
  • Gemotoriseerde bedrijfsvaartuigen. Alle gemotoriseerde bedrijfsvaartuigen moeten een vergunning hebben, als er sprake is van passagiersvervoer en als er wordt aangemeerd in Amsterdam. Tenzij het om een uitgezonderde categorie gaat.

Voor welke schepen gaat de vergunningplicht niet gelden?

De vergunningplicht is niet van toepassing wanneer het gaat om:

  • nautische dienstverleners;
  • vaartuigen van (mede) bevoegd gezag;
  • hotelschip/riviercruise;
  • motorchartervaart: voor motorchartervaart is geen exploitatievergunning vereist, mits het verblijf (overnachting) van passagiers onderdeel uitmaakt van de activiteit;
  • zeilende passagiersvaartuigen: voor de zeilchartervaart is geen exploitatievergunning vereist, mits er sprake is van een cruise (het verblijf/de overnachting in Amsterdam is onderdeel van de vaartocht);
  • vrachtvaart;
  • doorvaart: vaartuigen die uitsluitend het Amsterdamse havenwater gebruiken om door te varen, en niet in Amsterdam aanmeren;
  • pleziervaart: voor de pleziervaart geldt dat aanmeren alleen is toegestaan als er niet meer dan 13 personen aan boord van het vaartuig zijn;
  • schepen voor dagtochten tijdens evenementen zoals SAIL, Canal Parade en Koningsdag.
  • veerponten

Stand van zaken

Het beleid voor het Havenwater is op een aantal punten gekoppeld aan het beleid voor het Binnenwater. Hierdoor is het belangrijk om de beide vergunningenstelsels optimaal op elkaar aan te laten sluiten.

Hoewel de Havenmeester sinds 2017 bezig is met het opstellen van exploitatiebeleid voor Havenwater, is dit proces tijdelijk stilgelegd in afwachting op de herziening van het vergunningenstelsel voor het Binnenwater. Nadat duidelijk werd hoe het definitieve beleid voor Binnenwater eruit komt te zien, is het proces door de Havenmeester weer opgepakt.

Het beleid voor Havenwater is afgestemd op het beleid voor Binnenwater.

Let wel: het hebben van een vergunningenstelsel voor de passagiersvaart op het Binnenwater is geen voorwaarde voor het invoeren van een vergunningenstelstel op Havenwater.

In het najaar van 2021 is het beleid opgesteld voor het Havenwater

Inspraakmogelijkheid

Wij vinden het belangrijk dat burgers en ondernemers, voordat het beleid wordt vastgesteld, opnieuw de gelegenheid krijgen om te reageren op het gewijzigde beleidsvoorstel en de Regeling op de Haven. Daarom is er een mogelijkheid voor inspraak geboden.

De mogelijkheid en periode om hierop te reageren is inmiddels verstreken. De reacties worden behandeld in een nota van beantwoording.

   Bekijk beleidsvoorstel                              Bekijk Regeling op de haven

Informatiebijeenkomst invoering exploitatiebeleid Havenwater

Maandagmiddag 13 december is er een online informatiebijeenkomst gehouden over het voornemen voor de invoering van exploitatievergunning voor passagiersvaart op het Havenwater. Deze bijeenkomst werd georganiseerd voor reders en belanghebbenden die vragen hadden over het beleidsvoorstel en de Regeling op de haven. De opkomst was groot, ruim 20 deelnemers waren ingelogd. Daarnaast waren medewerkers van Havenbedrijf Amsterdam en van de gemeente aanwezig om vragen te beantwoorden. De bijeenkomst werd gestart met achtergrondinformatie over het gelopen proces en hoe dit verder verloopt. Na de presentatie was er mogelijkheid tot het stellen van vragen. De vragen die werden gesteld gingen o.a. over mogelijk emissie loos varen, geluidsoverlast en waarom juist deze sector een exploitatievergunning zou moeten hebben.

Alle vragen zijn zoveel mogelijk beantwoord of genoteerd. De uitwerking van de vragen wordt eind januari toegevoegd aan de veelgestelde vragen op de website van Port of Amsterdam. Na de online bijeenkomst was het mogelijk om tot uiterlijk 7 januari schriftelijk in te spreken op het beleidsvoorstel en de Regeling op de Haven. De inspraakreacties die hierop zijn binnengekomen, worden behandeld in een nota van beantwoording. Deze zal, samen met het aangepaste beleidsvoornemen en de Regeling op de Haven in het voorjaar aan het college worden aangeboden. Aan de hand daarvan neemt het college uiteindelijk een beslissing over het invoeren van de exploitatievergunning voor de passagiersvaart op Havenwater.  

Vergunning aanvragen

Looptijd vergunning

De aanvraagprocedure is nog niet gestart. Het aanvragen van een vergunning is mogelijk nadat het besluit is vastgesteld en ruim voordat de vergunningplicht ingaat.

Kosten

De (leges)kosten die aan het aanvragen van exploitatievergunning Havenwater zijn verbonden, zijn gelijk aan de (leges)kosten voor de exploitatievergunning Binnenwater (1.196,80 euro). Deze worden jaarlijks door de gemeente Amsterdam opnieuw vastgesteld in de legesverordening. De exploitatievergunning Havenwater wordt vooralsnog verstrekt voor onbepaalde tijd.

Procedure aanvragen exploitatievergunning havenwater

Ben je vergunningplichtig? De vergunningaanvraag en -uitgifte zal lopen via Havenbedrijf Amsterdam NV. Na

de vaststelling van de definitieve regeling door het college, wordt meer bekend over de exacte procedure rond het aanvragen van een exploitatievergunning Havenwater.

Havenwater versus binnenwater

Ook voor het varen op Binnenwater is in bepaalde gevallen een exploitatievergunning verplicht. Deze vergunningen worden uitgegeven door Gemeente Amsterdam. Zie hun website voor de voorwaarden die gelden voor exploitatievergunningen voor het Binnenwater. Vaar je op Havenwater én Binnenwater? Dan vraag je jouw vergunning aan bij de gemeente Amsterdam.

Veelgestelde vragen over de exploitatievergunning

Wanneer moet ik een vergunning aanvragen?

Ik vaar ook op het Binnenwater, moet ik dan twee exploitatievergunningen hebben?

Nee, als je een exploitatievergunning Binnenwater van de gemeente Amsterdam hebt, dan kun je hiermee ook op het Havenwater varen.

Loopt jouw vergunning voor het binnenwater af? Dan moet je voor het Havenwater een nieuwe vergunning aanvragen om in het havenwater te kunnen blijven varen.

Ik heb een rederij met drie passagiersvaartuigen. Moet ik voor elk vaartuig een exploitatievergunning aanvragen?

Een exploitatievergunning Havenwater wordt per vaartuig afgegeven. In dit geval moet je drie exploitatievergunningen aanvragen op de naam van jouw rederij en vaartuig.

Als ik besluit om een andere motor in mijn passagiersvaartuig te laten bouwen, moet ik dan opnieuw een exploitatievergunning aanvragen?

Als dat betekent dat je een nieuw Certificaat van Onderzoek ontvangt, dan moet je opnieuw een aanvraag indienen.

Mag ik met een exploitatievergunning Havenwater de havenbekkens invaren?

Nee, je moet ook met een exploitatievergunning Havenwater een ontheffing hiervoor aanvragen bij de Divisie Havenmeester. Zonder exploitatievergunning krijg je geen ontheffing van het invaarverbod.

Wanneer moet ik voor mijn vaartuig in de categorie ‘passagiersvaartuig’ een exploitatievergunning aanvragen?

Wettelijk is een passagiersvaartuig een vaartuig dat is bestemd of wordt gebruikt voor het bedrijfsmatig vervoer van meer dan 12 personen exclusief de bemanning (zie artikel 1 Binnenvaartbesluit).

Voor het verkrijgen van een exploitatievergunning Havenwater wordt de eis van 12 personen losgelaten. Vaartuigen die zijn ingericht voor bedrijfsmatig passagiersvervoer op Havenwater moeten, ongeacht het aantal personen, een exploitatievergunning hebben.

Er zijn categorieën benoemd waarvoor een uitzondering geldt.

Ik vaar regelmatig met vrienden en familie met mijn sloep op Amsterdams Havenwater. Moet ik dan een exploitatievergunning hebben?

Zolang je de sloep niet bedrijfsmatig inzet voor het vervoer van personen, hoef je geen exploitatievergunning Havenwater te hebben.

Let wel: het maximaal aantal personen dat je aan boord mag hebben is 13. Tenzij je doorvaart en niet aanmeert met jouw sloep. Na inwerkingtreding van deze regel kunnen handhavers bij aanmeren van een vaartuig volstaan met het tellen van het aantal personen dat zich op het vaartuig bevindt.

Hoe werkt het aanvragen?

Moet ik een ligplaatsvergunning in Amsterdam hebben om in aanmerking te komen voor een exploitatievergunning Havenwater?

Nee, die eis wordt niet gesteld aan een exploitatievergunning Havenwater.

Hoeveel keer per jaar moet ik in Amsterdam afmeren om de exploitatievergunning te behouden?

De exploitatievergunning wordt uitgegeven voor onbepaalde tijd. In de voorschriften van de exploitatievergunning Havenwater wordt niet aangegeven hoe vaak deze moet worden gebruikt.

Dit betekent dat je jouw vergunning behoudt, ook als je bijvoorbeeld maar eens per drie jaar in Amsterdam aanmeert.

Andere vragen over de vergunning

Wanneer is er sprake van bedrijfsmatige activiteiten die op Amsterdam zijn gericht?

Dit betekent dat de door jou uitgevoerde activiteiten met jouw passagiersvaartuig geheel of gedeeltelijk in Amsterdam plaatsvinden en je aanmeert in dit gebied.

Als de economische activiteit niet op Amsterdam is gericht en je dus niet aanmeert in dit gebied, hoef je geen exploitatievergunning Havenwater te hebben.

Doorvaren door de stad, zonder aan te meren in Amsterdam, is geen ‘op Amsterdam gerichte activiteit’.

Als ik mijn passagiersvaartuig een andere naam geef, moet ik dan opnieuw een exploitatievergunning aanvragen?

Nee, dat hoeft niet. Bij een andere naam van jouw passagiersvaartuig kan de nieuwe naam op de aan jou versterkte exploitatievergunning Havenwater worden genoteerd.

Je moet deze wijziging wel zo snel mogelijk aan ons doorgeven, inclusief de daarbij behorende bewijsstukken.

Als ik in zone 4 een vaartuig heb voor binnenwater, mag ik dan hiermee altijd varen in havenwater?

Nee, het Noordzeekanaal, Buiten-IJ, Afgesloten IJ, en de havens in het Amsterdamse havengebied vallen onder zone 3.

Heeft je vaartuig een exploitatievergunning passagiersvaart voor het binnenwater (zone 4 vaargebied)? Dan moet je ook voldoen aan de eisen van een zone 3 vaargebied (havenwater).

Het hebben van een exploitatievergunning voor het binnenwater betekent dus niet dat een vaartuig niet meer hoeft te voldoen aan de technische eisen van een zone 3 vaargebied.

Wordt er een onderscheid gemaakt in moderne of klassieke passagiersvaartuigen?

Nee. Het gaat om passagiersvaartuigen die al aan bepaalde wettelijke voorschriften voldoen.

Moet ik mij verplicht verzekeren om voor een vergunning in aanmerking te komen?

Nee, een verzekering is geen vergunningsvoorwaarde.

Hoe lang blijft de exploitatievergunning geldig?

De exploitatievergunning Havenwater is geldig voor onbepaalde tijd.

Wel wordt periodiek getoetst of de voorschriften in de versterkte exploitatievergunning Havenwater ongewijzigd in stand kunnen blijven.

Mijn passagiersvaartuig is niet voorzien van een geldig Certificaat van Onderzoek (CvO), wat betekent dit voor mij?

Vaartuigen die niet beschikken over een geldig Certificaat van Onderzoek voor zone 3-wateren (doorgaande vaarwegen zoals het IJ en Noordzeekanaal), komen niet in aanmerking voor een exploitatievergunning Havenwater. Dit is namelijk één van de voorwaarden.

Hoe wordt er gehandhaafd?

Voor de gelijkheid en doelmatigheid sluiten toezicht en handhaving en de sancties bij het zich niet houden aan de voorschriften, aan bij de manier waarop dit gebeurt op het Binnenwater. Dit betekent dat het ‘three strikes out’ principe zowel voor Binnenwater als Havenwater wordt gehanteerd.

Het handhavingsbeleid gaat ervan uit dat wanneer een reder de voorschriften van de vergunning voor het Binnenwater overtreedt, dit ook gevolgen heeft voor het Havenwater. Overtredingen worden bij elkaar opgeteld. Intrekking van de vergunning voor het Binnenwater betekent dat ook de vergunning voor Havenwater vervalt.

Hoeveel aanvragen mag ik maximaal indienen?

Je mag zoveel aanvragen indienen als je wenst.

Hoe weet ik of mijn passagiersvaartuig is goedgekeurd om in zone 3-wateren te mogen varen?

Dit kun je terugvinden in het Certificaat van Onderzoek.

Is het Exploitatievergunningenstelsel Havenwater een gesloten stelsel?

Nee. Er is dus geen sprake van een volumebeleid of van een stelsel met gewogen toetreding. Dat wil zeggen dat er ruimte is voor nieuwe toetreders, mits deze voldoen aan de voorwaarden.

Wat wordt verstaan onder het bedrijfsmatig gebruik van een passagiersvaartuig?

Op het moment dat je met jouw passagiersvaartuig als bedrijf of beroep passagiers vervoert, is er sprake van bedrijfsmatig gebruik.

Als ik mijn passagiersvaartuig verkoop, gaat mijn exploitatievergunning dan naar de nieuwe eigenaar?

Ja, bij overdracht van je passagiersvaartuig is er een nieuwe eigenaar en moet die persoon de bestaande vergunning laten wijzigen.

De (leges)kosten voor het wijzigen van een exploitatievergunning Havenwater, zijn gelijk aan de (leges)kosten voor het wijzigen van een exploitatievergunning Binnenwater. Deze worden jaarlijks door de gemeente Amsterdam vastgesteld in de legesverordening.